Behandeling van duiven met Metronidazol tegen trichomonen
Stel je voor: je hebt een kanjer van een duif die na een zware vlucht ineens niet meer wil eten. Hij zit wat lusteloos op de stok, kwijlt een beetje en valt af.
Grote kans dat je te maken hebt met de oudste kwaal in het boek: trichomonen.
Deze eenzellige parasiet is een echte duivenplager en kan een complete wedvluchtseizoen in de war schoppen. Gelukkig is er een effectieve wapen in de strijd: Metronidazol. In deze gids leg ik je precies uit hoe je dit medicijn veilig en effectief gebruikt, zodat jouw duiven weer fris en fit de lucht in kunnen.
Wat zijn trichomonen eigenlijk?
Trichomonen, of eigenlijk Trichomonas gallinae, zijn minieme, bewegende parasieten. Je ziet ze niet met het blote oog, maar je merkt ze wel. Ze nestelen zich in de mond, keel en slokdarm van je duif.
In de volksmond noemen we het ook wel 'geelzucht' of 'mondzweer', omdat je soms gele aanslag in de snavel ziet.
Een gezonde duif kan de parasiet wel hebben, maar onder stress (zoals na een zware vlucht) of bij jonge duifjes kan de boel uit de hand lopen. Deze parasiet is een echte overlever.
Hij kan overleven in de kropmelk van ouders, op de drinkpot en in de voederbak. Daarom verspreidt het zich zo snel in een hok. Een duif die het heeft, kan niet goed meer eten en drinken.
Je ziet ze kwijlen, de veren staan bol en de eetlust is ver te zoeken.
Als je het niet behandelt, kan de duif letterlijk verhongeren of uitdrogen. Niet iets om licht op te nemen.
Waarom Metronidazol de standaard is
Metronidazol is het 'gouden middel' tegen trichomonen. Het is een antibioticum en antiprotozoïcum in één.
Het doodt de parasiet effectief en voorkomt dat ze zich verder vermenigvuldigen. In de duivensport is dit medicijn al decennia lang de redder in nood.
Het werkt snel en is, mits goed gedoseerd, veilig voor je duiven. Je wilt immers niet je beste vliegers weggooien door een simpele parasiet. Het is belangrijk om te weten dat Metronidazol enkel de actieve trichomonen doodt. Het is geen vaccin.
Daarom is het slim om preventief te behandelen voor de start van het seizoen of voor de vlucht, zodat je zeker weet dat je duiven 'schoon' zijn.
Ook is het een must om te behandelen na contact met besmette duiven, bijvoorbeeld na een inkorving. Vergeet ook niet het bestrijden van ongedierte zoals de mijt; denk aan de regel: voorkomen is beter dan genezen.
Hoe werkt het en wanneer gebruik je het?
Als je Metronidazol geeft, neemt de duif het op via de darmen.
Vanuit de darmen komt het in de bloedbaan en wordt het overal in het lichaam getransporteerd, dus ook naar de snavel en keel waar de trichomonen zitten. Het middel vernietigt de parasiet van binnenuit. Je merkt al snel verbetering: het geelachtig beslag in de bek verdwijnt, de duif gaat weer eten en de vogel krabbelt op.
Meestal zie je resultaat binnen 2 tot 3 dagen. Wanneer ga je het geven?
- Voor het kweekseizoen: Behandel beide ouders ongeveer 2 weken voor de eieren worden gelegd. Zo voorkom je dat de jonge duifjes besmet raken via de kropmelk.
- Voor de wedvluchten: Een kuur vlak voor de eerste inkorving zorgt ervoor dat je duif topfit is en niet onderweg wordt afgeleid door een zere keel.
- Als je symptomen ziet: Direct behandelen bij de eerste tekenen van kwijlen of lusteloosheid. Wacht niet, want de uitdroging slaat snel toe.
Er zijn een paar momenten die ideaal zijn: Je kunt Metronidazol of een middel met Ronidazole tegen Trichomoniasis zowel preventief (een korte kuur) als curatief (langer bij een ziekte) inzetten.
De dosering verschilt iets. Lees dus altijd goed de bijsluiter van het product dat je koopt.
Soorten Metronidazol en de kosten
Je kunt Metronidazol in verschillende vormen kopen. De meest bekende zijn de drank en de tabletten.
De drank is makkelijk te mengen met het drinkwater. De tabletten moet je meestal fijnmaken en mengen met het voer. Wat je kiest, hangt af van je eigen voorkeur en de situatie.
1. Metronidazol Drank (100ml of 250ml)
Dit is de makkelijkste optie voor preventieve behandelingen.
Je doet het in de drinkbak en de duiven drinken het vanzelf op.
Let wel op dat er niet te veel water in de bak zit, zodat de duiven alles leegdrinken; een goede kropverzorging is immers essentieel voor de gezondheid. Een flesje van 100ml kost ongeveer €10,- tot €15,-. Een grotere fles van 250ml is vaak voordeliger, rond de €20,- tot €25,-. Dit is genoeg voor een heel hok voor meerdere kuren.
2. Metronidazol Tabletten (50mg of 250mg)
Tabletten zijn ideaal als je een paar specifieke duiven moet behandelen.
Je weet zeker dat de zieke duif de juiste dosis binnenkrijgt. Je kunt ze fijnmaken en mengen door een beetje nat voer of met wat water tot een papje. Een potje met 20 tabletten van 50mg kost rond de €8,-.
De sterkere 250mg tabletten zijn voor de zwaardere behandeling en kosten ongeveer €15,- per potje.
3. Combinatie-middelen
Sommige merken verkopen een mix van Metronidazol met andere middelen (bijvoorbeeld tegen coccidiose). Dit is handig als je meerdere kwaaltjes in één keer wilt aanpakken.
Bij merken als Belgica de Weerd of Pigeon Health Center vind je dit soort "All-in-one" producten.
De prijs ligt dan vaak tussen de €15 en €25 per fles. Dit is voordeliger dan losse medicijnen kopen als je beide problemen hebt.
Praktische tips voor de beste behandeling
Om het meeste uit je Metronidazol-kuur te halen, zijn er een paar simpele trucjes die elke ervaren liefhebber gebruikt. Het gaat niet alleen om het middel, maar ook om de manier waarop je het geeft.
- Water of Voer? Metronidazol lost redelijk op in water, maar het smaakt bitter. Sommige duiven drinken minder. Een betere methode is om de drank te mengen met een beetje suikerwater of siroop. Of, nog beter: maak de tabletten fijn, los ze op in een beetje warm water en meng dit door 1 kilo nat voer (korrels met wat water erdoor). De duiven eten dit vaak met smaak op.
- Donker en Koud: Tijdens de kuur is het verstandig om het hok donker en rustig te houden. Zorg dat de temperatuur op orde is. Behandelde duiven mogen niet direct in de felle zon of onder de wind staan. Ze zijn even kwetsbaar.
- Geen melk! Geef tijdens de behandeling geen verse melk of producten met melk erin. Melk kan de opname van Metronidazol verminderen. Wacht tot de kuur voorbij is voordat je weer normale meststoffen of probiotica geeft.
- De kuur afmaken: Ook al zie je na drie dagen dat het beter gaat, maak de kuur (meestal 5 tot 7 dagen) altijd af. Anders blijven er zwakkere parasieten over die resistentie kunnen opbouwen. Dan werkt het middel de volgende keer niet meer.
Met deze aanpak zorg je ervoor dat je duiven niet alleen genezen, maar ook sterk blijven voor de volgende vlucht. Een gezonde duif vliegt nu eenmaal harder!